![]() |
| Rys. nr 2: Widok Kosmosu |
![]() |
| Rys. nr 3: Fragment Wielkiego Zderzacza Hadronów |
LHC to potężne narzędzie badawcze, skonstruowane w formie długiego na 27 kilometrów torusa (kształt podobny do obwarzanka). Jego zadaniem jest przyspieszanie cząstek elementarnych, takich jak protony, do olbrzymich szybkości, bliskich prędkości światła. Następny krok to przeprowadzanie ich kontrolowanych zderzeń pod czujnym okiem aparatów pomiarowych. Wszystko po to, aby poznać prawdziwą naturę materii, z której zbudowany jest nasz wszechświat. Wielki Zderzacz Hadronów działa od 2009 roku (pierwsze testy w roku 2008 zakończyły się poważną awarią), jednak udało się dokonać już dzięki niemu epokowego odkrycia. W 2013 roku naukowcy pracujący w CERN potwierdzili eksperymentalne wykrycie tzw. ,,Bozona Higgsa", jednej z cząstek elementarnych, której istnienie postulowano od lat 60-tych XX wieku
Jak widzimy, w chwili obecnej dysponujemy niezwykle potężnymi narzędziami, pozwalającymi nam badać naturę wszechświata. Gigantyczne radioteleskopy, sztuczne satelity, sondy kosmiczne, a z drugiej zaś strony mikroskopy elektronowe - to przyrządy, o jakich tylko pomarzyć mogli nasi przodkowie sprzed kilkuset lub kilku tysięcy lat. Mimo to także oni musieli radzić sobie w ten czy inny sposób; wszak pytania o istotę wszechrzeczy nurtują ludzkość od jej zarania. Z tych dociekań wyrosła grecka filozofia przyrody, którą zajmowały się takie postaci jak Tales z Miletu, Heraklit, Pitagoras, Parmenides, Demokryt z Abdery, a później Arystoteles. W dużej mierze miała ona charakter spekulatywny, jednak na jej podłożu wyrosły również czysto praktyczne odkrycia. Wspomniany wyżej Tales miał - zgodnie z przekazami - przewidzieć zaćmienie Słońca w 585 r. p.n.e, szkoła pitagorejska w znacznym stopniu przyczyniła się do rozwoju matematyki, natomiast Eratostenes już w III wieku p.n.e. z dużą dokładnością obliczył obwód Ziemi (opis eksperymentu):
![]() |
| Rys nr 4: Pomiar obwodu Ziemi |
Również w późniejszym okresie ludzka pomysłowość pozwoliła odkrywać naturę zjawisk fizycznych bez konieczności wykorzystywania skomplikowanych narzędzi, jakimi dysponujemy obecnie. Galileusz badał grawitację używając kuli armatniej i kuli do muszkietu oraz równi pochyłej, natomiast w czasach, gdy Mikołaj Kopernik formułował swoją teorię heliocentryczną, nie znano jeszcze teleskopu!
Historia teorii przyrodniczych, związanych z nimi dociekań filozoficznych oraz odkryć naukowych to fascynujące zagadnienie. Zachęcam Was, abyście w trakcie zajęć związanych z niniejszym projektem zagłębili się w tę tematykę. A potem spróbowali dokonać własnych pomiarów przy użyciu aplikacji dostępnych na smartfonach, które nosicie w kieszeni.


